
Λόγια παραμένουν οι εξαγγελίες του δήμου για φυτεύσεις σε στέγες και αυλές δημόσιων κτιρίων.
άρθρο της κας ΒΑΣΙΛΑΚΗ ΧΡΙΣΤΙΝΑΣ, Ελεύθερος Τύπος, Πέμπτη 02.10.08
Οταν την Πρωτομαγιά του 2008 ο Δήμος Αθηναίων εγκαινίαζε την 1η έκθεση «Πράσινες Ταράτσες – Ολάνθιστα Μπαλκόνια», οι πιο ενθουσιώδεις πίστεψαν πως με τη βοήθεια του δήμου οι κάτοικοι της πόλης θα μπορούσαν να έχουν μια -λίγο- πιο πράσινη Αθήνα, να εξοικονομήσουν ενέργεια και να βελτιώσουν το μικροκλίμα γύρω από τη γειτονιά τους.
Πέντε μήνες μετά μάλλον δεν τολμούν καν να ασχοληθούν (πλην κάποιων εξαιρέσεων), φοβούμενοι το κόστος και τη γραφειοκρατική ταλαιπωρία, ενώ μια αισιόδοξη ιδέα κινδυνεύει να κλειστεί στο συρτάρι του «δεν βαριέσαι».
Ο δήμος τότε είχε εξαγγείλει «φύτευση με θάμνους και δέντρα σε δημόσια ακίνητα, ταράτσες και αυλές σχολείων», είχε μιλήσει για «δυνατότητα συνδυασμού του παραπάνω προγράμματος με το πρόγραμμα “Πρόσοψη”», είχε υποσχεθεί «δωρεάν προμήθεια φυτών και δενδρυλλίων για τους ενδιαφερόμενους». Απ’ αυτά τίποτα δεν έχει γίνει για την ώρα και όσο για το πόσες είναι σήμερα οι φυτεμένες ταράτσες στην Αθήνα, κανείς δεν ξέρει να μας απαντήσει. Ο αρμόδιος αντιδήμαρχος Αθηναίων Αγγελος Μοσχονάς σημειώνει: «Οι μεγάλες αλλαγές στην πόλη δεν γίνονται από τη μια στιγμή στην άλλη, έρχονται έπειτα από σοβαρή μελέτη που διασφαλίζει την αποτελεσματικότητά τους. Εδώ κάποιοι περίμεναν ότι θα μοιράσουμε τσάμπα φυτά και σκόπευαν να πάνε να τα πουλήσουν στη λαϊκή. Δεν γίνεται έτσι. Τα κίνητρα θα συζητηθούν στο νέο προϋπολογισμό και θα ανακοινωθούν τότε. Μέχρι τότε ο δήμος κάνει μια παρότρυνση στους Αθηναίους να πρασινίσουν τα σπίτια τους με κάθε τρόπο, ακόμα και με γλάστρες. Ας βάλουν δυο δέντρα αξίας 70 ευρώ πρώτα και μετά βλέπουν για τη συνέχεια». Οπως λέει, «ο δήμος δεν είναι σε θέση να γνωρίζει πόσες είναι οι φυτεμένες στέγες στην Αθήνα, γιατί κανείς δεν ρωτά για να κατασκευάσει πράσινη στέγη. Βλέπουμε όμως μεμονωμένες ταράτσες στην πόλη κι αυτό είναι πραγματικά πολύ ευχάριστο».
«Είναι σίγουρα ευχάριστο», θα απαντούσε ο Νικόλας Παπαλάμπρος, που διαθέτει μια πράσινη στέγη στο καινούργιο του σπίτι, «αλλά μήπως θα έπρεπε να υπήρχε πρακτική βοήθεια από το δήμο;». «Η κατασκευή μάς κόστισε περίπου 12.000 ευρώ. Δεν μας φάνηκε ακριβή, επειδή το συμπεριλάβαμε στην τιμή της αγοράς του σπιτιού, αλλά για κάποιον που μένει ήδη στο σπίτι του να δώσει ένα τέτοιο ποσό μπορεί να είναι δύσκολο ή και αδύνατο. Αν δεν υπάρχει βούληση, δεν θα προχωρήσει το πρόγραμμα».
Οι ειδικοί συμφωνούν ότι χρειάζεται ουσιαστική παρέμβαση από τους ιθύνοντες για να προχωρήσει το πρόγραμμα γρήγορα και αποτελεσματικά. «Η αλήθεια είναι ότι έχει γίνει λίγο της μόδας το περιβάλλον. Γι’ αυτό και οι δήμοι προσπαθούν να δείξουν ευαισθησία» σχολιάζει ο Σταύρος Μηλιώνης, πρόεδρος του ΚΕΑΝ (Κύτταρο Εναλλακτικών Αναζητήσεων Νέων), το οποίο έχει διοργανώσει στο παρελθόν καμπάνιες για τις πράσινες στέγες και συνεχίζει: «Υπάρχει διάθεση από τον κόσμο αλλά για πολλούς πρόκειται για μια περιπέτεια στην οποία πάνε να πλέξουν χωρίς κίνητρα (αφού δεν εντάχθηκε, όπως είχε ειπωθεί, στο πρόγραμμα “Πρόσοψη” ούτε δόθηκαν τα δωρεάν φυτά) και με διάφορα νομικά εμπόδια».
Συμπληρώνοντας, ο Γιώργος Δέτσης, εμπνευστής, του πόρταλ www.greenroofs.gr, το οποίο περιέχει όλες τις απαραίτητες πληροφορίες για το θέμα των πράσινων στεγών, σημειώνει: «Εχουν γίνει θετικά βήματα, όπως τα δύο κτίρια στο κέντρο που φυτεύτηκαν από το δήμο και ο τοίχος που αναμένεται να πρασινίσει στο δημαρχιακό κτίριο της Λιοσίων. Ακόμα και η έκθεση που έγινε τον περασμένο Μάιο στην πλατεία Κοτζιά, παρόλο που ήταν κάπως πρόχειρα στημένη και χωρίς ξεκάθαρη λειτουργία. Ωστόσο, ο ρυθμός είναι πραγματικά αργός, ενώ όλη αυτή η συζήτηση για κίνητρα που θα δώσει ο δήμος περισσότερο μπερδεύει τον κόσμο παρά τον κινητοποιεί. Μια καλή ιδέα θα ήταν να μην επικεντρωνόμαστε σε λίγα και μεγάλα έργα -υπουργείο Οικονομικών- αλλά σε πολλά και μικρά, τα οποία θα βλέπει συνεχώς ο Αθηναίος και θα παίρνει παράδειγμα, π.χ., να φυτέψουμε τις στέγες των περιπτέρων».
Αντίστοιχη κριτική κάνει και η Ελλη Παγκάλου, αρχιτέκτονας τοπίου που ειδικεύεται στις πράσινες στέγες: «Τα κίνητρα είτε με τη μορφή επιδοτήσεων είτε με τη μορφή απαλλαγών (π.χ., από τέλη αποχέτευσης) είναι ο δρόμος που ακολούθησαν και άλλες χώρες για να πετύχουν την καλύτερη εφαρμογή του προγράμματος. Εκτός όμως απ’ αυτά πρέπει να ρυθμιστούν και πολεοδομικά τα πράσινα δώματα. Είναι δηλαδή και θέμα του ΥΠΕΧΩΔΕ. Στη Γερμανία δεν προχωρούν οι μελέτες για νέα κτίρια αν δεν προβλεφθούν πράσινα δώματα, ενώ στο Τόκιο πρέπει απαραίτητα το 20% της επιφάνειας να είναι φυτεμένο. Το κράτος βλέπουμε ότι πρέπει να είναι αρωγός, να ενημερώνει για το βασικό πλεονέκτημα των κατασκευών αυτών: τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας σε κλιματιστικά».
Πάντως, σύμφωνα με το δήμο, η καμπάνια ενημέρωσης συνεχίζεται με φθινοπωρινή ανθοκομική έκθεση, που ξεκινάει στις 3 Οκτωβρίου, ενώ και το Δεκέμβριο θα παρουσιαστεί η πράσινη ταράτσα του πολιτιστικού κέντρου του συγκροτήματος της Γκράβας.